ضخامت سنج اکس تک (EXTECH) مناسب سازنده اسپلیت تی

در ادامه معرفی برندهای معتبر و صاحب نام تولید کننده ضخامت سنج برای سازنده اسپلیت تی، ضخامت سنج اکس تک (EXTECH) معرفی می گردد. اسپلیت تی برای این که بهترین و باکیفیت ترین فرایند ساخت را داشته باشد باید باید دقیق ترین ابزارها و تجهیزات کنترل، بازرسی و اندازه گیری را مورد استفاده قرار دهد و یکی از این ابزارها که از اهمیت بالایی برخوردار است ضخامت سنج است.

سازنده اسپلیت تی برای انتخاب متریال خود و ضخامت آن حتما می بایست با حضور مستقیم در محل نصب اسپلیت تی اقدام به اندازه گیری ضخامت لوله ای کند که سیال درون آن جریان دارد. این ضخامت ضخامت واقعی لوله محسوب شده و محاسبات لازم برای طراحی اسپلیت تی بر اساس آن انجام می شود.

ضخامت سنج اولتراسونیک برای طراحی اسپلیت تی ضروری است
اسپلیت تی نیازمند ضخامت سنجی خطوط لوله دارد

ما همواره بر استفاده از یک ضخامت سنج قوی و مؤثر برای فرایندهای طراحی اسپلیت تی تأکید کرده و بر این باور هستیم که بروز کوچک ترین ایراد و آسیبی از ناحیه محاسبه ضخامت لوله می تواند کل فرایند را به تخریب بکشد. سازنده اسپلیت تی باید تمامی متغیرهای دخیل از جمله ضخامت لوله را دقیقاً و عمیقاً مورد توجه قرار دهد چرا که هر یک از این عوامل در صورت اهمال می توانند منشأ تخریب اسپلیت تی باشند.

ضخامت سنج های اولتراسونیک EXTECH از جمله برندهایی در زمینه ضخامت سنجی خطوط لوله محسوب می شوند که از نظر ما کارایی و دقت لازم جهت انجام عملیات های مربوط به اسپلیت تی را دارند. این محصولات تولیدی شرکت اکس تک دارای دوام بالا و سهولت در عملکرد هستند و به همین دلیل می توانند ابزاری مناسب برای محاسبه ضخامت واقعی لوله باشند.

شرکت EXTECH دارای سه سری عمده محصولات ضخامت سنج اولتراسونیک می باشد که در ضخامت سنجی خطوط لوله کاربرد گسترده داشته و علی الخصوص برای طراحی اسپلیت تی مورد استفاده قرار می گیرند. این سری ها به شرح زیر هستند:

– ضخامت سنج EXTECH مدل TKG100 که برای ضخامت سنجی غیر مخرب بسیار مورد استفاده قرار می گیرد. این ضخامت سنج دارای دامنه اندازه گیری بالا بوده و برای پروب های ۵ مگاهرتز توان ضخامت سنجی خطوط لوله و ورق های فولادی از ۰٫۰۴ تا ۲۰ اینچ می باشد. برای پروب های ۱۰ مگاهرتز این عدد مابین ۰٫۰۲ تا ۲۰ اینچ می باشد. صفحه نمایش این ضخامت سنج شرکت اکس تک دارای نور مشکی بوده و در معرض آفتاب نیز به راحتی خوانده می شود. دارای قابلیت تبدیل چندگانه برای دماهای بالا بوده و ابزارهای اندازه گیری سخت و محکمی دارد.

ضخامت سنج اولتراسونیک مناسب برای اسپلیت تی
ضخامت سنج TK250 شرکت EXTECH که داده ها را بصورت مواج نشان داده و برای سازنده اسپلیت تی بسیار کاربردی است

– ضخامت سنج TK150 دیگر محصول تولیدی شرکت اکس تک (EXTECH) می باشد که علاوه بر گزینه های ذکر شده بالا، دارای حافظه داخلی ۱۰۰ کیلوبایتی می باشد و اطلاعات را ذخیره می کند. از این ضخامت سنج می توان خروجی اکسل گرفت. ضخامت سنج اولتراسونیک مدل TK150 دارای هشدار دهنده لرزشی بوده و دارای قابلیت اکو به اکو می باشد که خطاهای پوششی را کاهش می دهد.

– ضخامت سنج EXTECH TK250 که داده ها را به صورت نمودارهای مواج نشان می دهد و می توان از طریق آن نوسان در ضخامت لوله را در امتداد حرکت ضخامت سنج روی لوله اندازه گیری کرد. این ضخامت سنج دارای صفحه نمایش LCD با آلارم های هشدار دهنده قرمز، زرد و سبز رنگ است. ضخامت سنج شرکت اکس تک مدل TK250 از کاربردی ترین مدل های ضخامت سنج در صنایع مربوط به خطوط لوله محسوب می شود و نظر بسیاری از فعالان این صنعت کلیدی را به خود جذب کرده است.

هر سه نوع محصول ذکر شده شرکت اکس تک دارای قابلیت کاربردی در زمینه ضخامت سنجی خطوط لوله و انجام طراحی های لازم برای سازنده اسپلیت تی خواهد بود. سازنده اسپلیت تی باید بتواند درک دقیقی از ضخامت لوله در امتداد قسمتی که اسپلیت تی روی آن نصب می شود داشته باشد تا بتواند نسبت به امکان سنجی فرایند و نیز توجیه فنی استفاده از اسپلیت تی برای انجام عملیات انشعاب گیری بخصوص استفاده کند.

لازم به ذکر است اتصال انشعابی همواره اسپلیت تی نخواهد بود و سازنده اتصال ممکن است پس از ضخامت سنجی و انجام سایر تست ها جهت محاسبه دیگر متغیرهای تأثیرگذار در کیفیت محصول، تشخیص به این دهد که می توان از اتصالاتی دیگر نظیر سدل نیپل یا ولدولت استفاده کند.

ضخامت سنج اولتراسونیک اکس تک
ضخامت سنج اکس تک (EXTECH) مدل TK100 برای سازنده اسپلیت تی

ابزارهایی نظیر ضخامت سنج و دیگر تجهیزات اندازه گیری این کمک را به سازنده اسپلیت تی می کند که ابتدا به ساکن توجیه پذیری فنی و ایمنی استفاده از اسپلیت تی را اثبات کند و در فاز بعد بر اساس این متغیر و سایر متغیرها طراحی دقیق و مناسب برای اسپلیت تی یا هر اتصال قابل توجیه دیگر را داشته باشد.

شرکت پیشگام صنعت ابزار که خود سازنده اسپلیت تی و سایر اتصالات می باشد و از اتصالات ساخته شده برای انجام عملیات انشعاب گیری استفاده می کند، در واقع خود نتیجه عملکردی محصول ساخته شده توسط خودش را به عینه می بیند و در صورتی که اسپلیت تی ساخته شده دارای ایراد و اشکال باشد عملیات انشعاب گیری دچار ایراد خواهد شد و در واقع فلسفه کاری شرکت پیشگام صنعت ابزار زیر سؤال خواهد رفت. از این رو ما همواره از بهترین ابزارها برای پیشبرد بهینه فرایندهای خود و انجام موفق عملیات انشعاب استفاده می کنیم. ضخامت سنج اولتراسونیک EXTECH یکی از این ابزارهاست که آزمون خود را پس داده است و ما هیچ وقت از جانب این ابزار دچار ایراد و آسیب در فرایندهای مربوط به خود نشده ایم.

ضخامت سنج بنتک (BENETECH) برای اسپلیت تی

ضخامت سنج لوله از ابزارهای اساسی برای سازنده اسپلیت تی محسوب می شود. با استفاده از این ابزار می توان ضخامت لوله اصلی را به دست آورد و بر اساس آن طراحی ها و فرایندهای فنی برای اسپلیت تی را پیاده کرد. شرکت پیشگام صنعت ابزار به عنوان سازنده با تجربه اسپلیت تی و با سابقه انجام صدها عملیات انشعاب گیری، که در اغلب آن ها از اسپلیت تی بهره برده شده است، ضخامت سنج بنتک (BENETECH) را یکی از برندهای معتبر در زمینه تولید این محصول می داند.

لازم به ذکر است که نه فقط اسپلیت تی، بلکه در خصوص فرایندهای مربوط به تهیه و نصب سایر اتصالات نظیر سدل نیپل نیز استفاده از ضخامت سنج ضروری است. همچنین برای انتخاب نوع ولدولت نیز می بایست از ضخامت سنج برای محاسبه ضخامت لوله بهره گرفت.

ضخامت سنج ها یکی از چندین ابزارهایی هستند که برای طراح اسپلیت تی جزو لوازم و تجهیزات پشتیبانی محسویب می شوند. چرا که یکی از متغیرهای تعیین کننده در زمینه تهیه این اتصالات همین ضخامت خط لوله اصلی می باشد. با استفاده از ضخامت سنج ها میزان ضخامت لوله اندازه گیری می شود و بر اساس آن طراحی های لازم برای اسپلیت تی یا سایر اتصالات نظیر سدل نیپل به انجام می رسد.

ضخامت سنج بنتک با وجود دامنه محدود تنوعی محصولات اما برند باکیفیتی محسویب می شود و در این زمینه می تواند نیازهای پشتیبانی فرایندهای فنی اسپلیت تی را به انجام برساند. باید توجه داشت که انتخاب ابزارهای پشتیبانی در زمینه تهیه اتصال مشکلات و مصائب زیادی به همراه خواهد آورد. ابزارهای بی کیفیت اندازه گیری به معنای اندازه گیری غیر دقیق و ناصحیح داده ها خواهد بود و این معضل تا پایان کار سازنده اسپلیت تی را همراهی خواهد کرد و در نهایت خروجی کار یعنی اسپلیت تی یا سدل نیپل ساخته شده نیز فاقد کیفیت کافی و قابلیت کاربردی صحیح خواهد بود.

شرکت پیشگام صنعت ابزار در کنار ضخامت سنج هایی نظیر المپیوس، از ابزارهای اندازه گیری نظیر ضخامت سنج بنتک نیز استفاده می کندو  این برند را هم دارای صلاحیت در زمینه ضخامت سنجی لوله ها تلقی می کند.

برای آشنایی بیشتر با ضخامت سنج بنتک عمده مدل های تولیدی این شرکت به صورت خلاصه و به شرح زیر معرفی می گردند:

ضخامت سنج اولتراسونیک بنتک مدل GM100:

سازنده اسپلیت تی می تواند از ضخامت سنج بنتک استفاده کند
ضخامت سنج بنتک BENETECH مدل GM100 مورد استفاده سازندگان اسپلیت تی

این ضخامت سنج فلزات فولادی با ضخامت ۱٫۲ تا ۲۲۰ میلیمتر را با بیترین دقت اندازه گیری می کنند و بنابراین برای اندازه گیری ضخامت انواع خطوط لوله مناسب به نظر می رسند.  اصولاً نمی توان تصور کرد که برای اسپلیت تی برای یک لوله با ضخامتی بیش از ۲۲۰ میلیمتر نیاز وجود داشته باشد، و به همین دلیل می توان گفت برای  یک سازنده حرفه ای اسپلیت تی نیز همین مدل از ضخامت سنج ها کفایت می کند. این ابزار اندازه گیری شرکت بنتک دارای کیفیت و شفافیت بالای ۰/۱ میلیمتر بوده و دامنه سرعت صوت آن نیز مابین ۱۰۰۰ تا ۹۹۹۹ متر بر ثانیه خواهد بود.

از دیگر پتانسیل های این ضخامت سنج قابلیت کالیبره شدن خودکار می باشد که فرایند تعمیرات و نگهداری آن را بسیار تسهیل می کند. این محصول دارای سیستم جبران خودکار خطی می باشد و به همین دلیل با رفع دقت غیر خطی مبدل بر دقت اندازه گیری ضخامت می افزاید. ضخامت سنج مدل GM100 همچنین دارای نشان گر کمبود باطری بوده و صفحه نمایش آن نیز LCD و مشکی رنگ می باشد که این امر بر خوانایی و تسهیل در رؤیت و ثبت داده های اندازه گیری شده کمک می کند.

همین قابلیت ها این ابزار اندازه گیری را برای سازنده اسپلیت تی به تجهیزی قابل اتکا و مطمئن تبدیل کرده است و در خطوط لوله کاربرد زیادی دارد.

ضخامت سنج اولتراسونیک بنتک مدل GM130:

این ضخامت سنج نیز برای اندازه گیری ضخامت لوله ها از ۱ تا ۳۰۰ میلیمتر قابلیت استفاده دارد و از همین رو در مقایسه با مدل پیشین دامنه کاربردی گسترده تری خواهد داشت. ضخامت سنج GM130 دارای دقت اندازه گیری ۰/۱ میلیمتر بوده و از همین روی برای سازندگان اسپلیت تی یک ابزار اندازه گیری مطمئن محسوب می شود. فرکانس عملیاتی این دستگاه نیز ۵ مگاهرتز می باشد.

این ضخامت سنج نیز سایر قابلیت های برشمرده شده برای مدل GM100 را دارا بوده و از همین حیث به همیان میزان قابل اتکا و مطمئن خواهد بود.

دامنه کاربردی بالای ضخامت سنج ینتک برای سازنده اسپلیت تی
ضخامت سنج بنتک مدل GM130 مناسب برای انواع اسپلیت تی

شرکت پیشگام صنعت ابزار بر حسب نیاز خود در زمینه طراحی های مهندسی و فنی اسپلیت تی به هر دو مدل ساخته شده شرکت بنتک رجوع می کند و معتقد است هر دو سری محصولات آزمون خود در زمینه اندازه گیری دقیق ضخامت لوله را پس داده اند.

از توضیحات فوق و نوشتارهای پیشین می توان پی به اهمیت بالای فرایندهای پشتیبانی در زمینه طراحی مهندسی اسپلیت تی برد. این اتصال بر خلاف ظاهر ساده اش متغیرهای عدیده ای را در بر می گیرد و وظیفه سازنده اسپلیت تی این است که به تمامی این متغیرها با وسواس بالا توجه داشته باشد. علی الخصوص متغیرهایی نظیر ضخامت لوله، جنس لوله، نوع سیال، دمای سیال، فشار آن و مواردی از این قبیل از اهمیت بسیار بالایی برای سازنده اسپلیت تی برخوردارند و از همین رو وی باید تا جای ممکن بهترین ساز و کارهای فنی و مهندسی، و پشتیبانی و اندازه گیری را به منظور رفع ایرادات بالقوه هر یک از این متفیرها به کار گیرد. در غیر این صورت اسپلیت تی ساخته شده می تواند کلیه فرایندهای جاری مربوط به خط لوله ای که روی آن نصب است را تحت الشعاع خود قرار داده و به این ترتیب آثار زیانباری روی فرایند داشته باشد.

تست فشار اسپلیت تی با گیج فشار رویگر (RUEGER)

اتصال اسپلیت تی باید نسبت به تمامی فاکتورهای و علائمی که در تعیین نحوه عملکرد آن تأثیرگذار هستند مورد بررسی و آزمون قرار بگیرد. این اتصال خطوط لوله پس از نصب روی لوله و بهره برداری از خط لوله تحت تأثیر متغیرهایی قرار می گیرد که از جانب لوله و سیال بر آن وارد می شود. متأثر از این متغیرها، فرایند طراحی اتصال باید به گونه ای باشد که به بهترین نحو ممکن پاسخگوی نیازهای فنی و مکانیکی و سیالات و حرارتی خط باشد. در غیر این صورت مشکلات زیادی گریبان گیر تیم اجرایی و مدیریت فنی و بهره برداری مجتمع های اقتصادی خواهد بود.

اتصالاتی نظیر اسپلیت تی، ابزارها و تجهیزات خطوط لوله به شمار می روند که معمولاً در مجتمع های پالایشگاهی، پتروشیمی و نیروگاهی مورد استفاده قرار می گیرند. این دست صنایع جزو صنایع سنگین و راهبردی هر کشور می باشند و نمی توان به دلیل هر گونه ایراد و آسیبی فرایندهای جاری آن ها را متوقف کرد. معمولاً برای مثال یک پالایشگاه نفتی روندها و رویه های جاری مشخصی دارد و می بایست در مختصات و ابعاد کلان روند جاری خود را حفظ کند. نمی توان مجموعه فرایندهای موجود در یک مجتمع صنعتی پالایشگاهی و پتروشیمی را برای مثال به خاطر بروز ایراد در یک اتصال اسپلیت تی متوقف کرد. این امر نه مقرون به صرفه خواهد بود، نه توجیه اقتصادی و فنی خواهد داشت، و نه با نیازهای عملیاتی چنین واحدهای بزرگی مطابقت دارد.

از این رو انجام کلیه تست ها پیش از نصب اسپلیت تی روی لوله ضروی به نظر می رسد. مجری طرح و سازنده اسپلیت تی برای حصول اطمینان از عملکرد صحیح اتصال ساخته شده می بایست تست های جوش و فشار را با دقت و وسواس بالا به انجام برساند. از میان تست های مذکور تست فشار اسپلیت تی از اهمیت بالایی برخوردار است. این اتصال از جانب خط لوله و سیال تحت فشار خواهد بود و اگر توان مقابله با این فشار را نداشته باشد با انواع ایراداتی که می توانند مخل عملکرد اسپلیت تی شوند مواجه خواهیم بود.

تست فشار اسپلیت تی معمولاً از روش هیدرواستاتیک و با تزریق مایع به درون محفظه اسپلیت تی انجام خواهد شد و به این ترتیب مقاومت این اتصال در برابر فشار مطروحه مورد بازرسی قرار می گیرد. در این فرایند در واقع اسپلیت تی در شرایط آزمایشگاهی و شبیه سازی شده نسبت به موقعیت واقعی و زمانی قرار می گیرد که تحت فشار واقعی از جانب سیال و لوله است. می بایست با استفاده از داده های واقعی که از مشخصات فنی سیال و لوله داریم، فشاری که بر اسپلیست تی وارد خواهد آمد را محاسبه کرده و بر اساس آن معیار تست فشار اسپلیت تی را به انجام برسانیم.

فشار سنج و سایر ابزارهای تست فشار اسپلیت تی
ابزارها و ادوات تست فشار اسپلیت تی- فشارسنج رویگر

فشاری که در شرایط آزمایشگاهی و حین تست این اتصال بر اسپلیت تی وارد می شود معمولاً کمی بیش از فشاری است که از جانب لوله قرار است بر آن وارد شود. در استانداردها معمولاً ۱/۱ برابر فشار واقعی برای انجام تست فشار اسپلیت تی توصیه می شود اما بر حسب شرایط این مقدار کمیت متفاوت خواهد بود و می تواند کمتر یا بیشتر از حد مذکور باشد.

در خصوص استفاده از تجهیزات تست فشار، یکی از نکات بسیار مهم بهره گیری از برندهای معتبر و با کیفیت بالاست تا از طریق شان بتوانیم فرایند را با دقت و بدون ایراد انجام دهیم. چنان که می دانیم یکی از متغیرهایی که در مشکلات مورد بررسی قرار می گیرد عدم استفاده از ماشین آلات، تجهیزات و ابزارهای مناسب و دقیق برای انجام فرایندها یا اندازه گیری کمیت ها می باشد. در خصوص تست فشار هیدرواستاتیک اسپلیت تی نیز شرایط به همین نحو است و اگر از ابزارهای غیر دقیق برای تست استفاده کنیم قطعاً نتایج مثمر ثمری به بار نخواهد داشت.

یکی از این ابزارها که در اندازه گیری فشار وارد به اسپلیت تی دارای نقش مهمی می باشد، گیج های فشار یا فشار سنج هایی هستند که با درجه بندی خود بر حسب شاخص های فشاری یعنی Bar و psi ما را نسبت به میزان فشاری که حین تست فشار هیدراوستاتیک بر اسپلیت تی وارد کرده ایم مطلع می سازند. گیج فشار یا فشار سنج می بایست حتما از برندهای معتبر جهانی تهیه شده و یک برنامه نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه دقیق برای آن تدوین شود تا در مرور زمان دچار خرابی نشود.

از میان برندهای تولید گننده گیج فشار ما برندهای متعددی را استفاده و بر حسب تجربه نسبت به عملکرد برخی از آن ها اطمینان حاصل کرده ایم. برند المپیوس یکی از این برندهای معتبر محسوب می شود که در نوشتار پیشین به شرح ویژگی ها و مزایای آن پرداختیم. اما دیگر برندی که در این زمینه می توان نسبت به آن مطمئن بود گیج فشار رویگر (RUEGER) می باشد که دارای مدل ها و انواع متعددی بوده و تمامی آن ها آزمون خود در زمینه تست فشار هیدرواستاتیک اسپلیت تی را پس داده اند.

سری گیج های فشار یا فشارسنج های رویکر می توان به انواع زیر اشاره کرد که تمامی آن ها در زمینه های کاربردی مشخص خودشان دارای کاربرد می باشند:

فشارسنج ها یا گیج های فشار برای فشارهای بالا که دارای سه نوع کلی می باشند. سری تولیدات PBPSF از گیج های فشار تا فار ۴۰ بار را با بیشترین دقت ممکن اندازه گیری می کنند. گیج های PBX دیگر مدل گیج های فشار شرکت رویکر می باشند که توان اندازه گیری فشار وارده به اسپلیت تی تا ۱۰۰ بار را دارا می باشند، و در نهایت سری فشارسنج های PBXSF شرکت رویگر (RUEGER) می باشند که تا فشار ۲۰۰ بار را اندازه گیری می کنند. لازم به ذکر است دامنه بالای ثبت فشار هیدرواستاتیک این محصولات رویگر هرگز باعث نشده اند که دقت اندازه گیری شان پایین بیاید و از همین حیث این محصولات دارای قابلیت کاربردی بالایی هستند.

تست فشار هیدرواستاتیک اسپلیت تی با فشارسنج رویگر
برای تست فشار هیدرواستاتیک اسپلیت تی از فشارسنج یا گیج فشار رویگر استفاده میشود

گیج های کم فشار رویگر که مخصوص اندازه یری فشارهای پایین تر بوده و طبیعتاً بر حسب این میزان پایین دارای درجه دقت بالاتری هستند. سری PCX از محصولات فشار سنج رویگر قابلیت اندازه گیری فشار هیدرواستاتیک تا ۱۰۰ میلی بار را دارا بوده و معمولاً برای کپسول ها مورد استفاده قرار می گیرند. اما سری PMX محصولات RUEGER تا ۴۰ بار را اندازه گیری می کنند و برای اسپلیت تی تا فشار ۴۰ بار ایده آل هستند چرا که هم دارای دقت اندازه گیری بالا بوده و هم فشار نسبتاً بالایی را اندازه می گیرند.

اما سری محصولات PMD از گیج های فشار تولیدی شرکت رویگر نیز موجود هستند که آن ها نیز قابلیت اندازه گیری فشارهای متغیر را دارا بوده و از این حیث منحصر به فرد تلقی می شوند. این سری محصولات رویگر تا ۵/۲ بار فشار را اندازه گیری می کنند.

سازنده اسپلیت تی بر حسب نیاز و میزان فشاری که می خواهد در تست فشار هدرواستاتیک بر اتصال وارد کند متناسب با شرایط کاری یکی از این گیج ها را انتخاب نموده و فرایند ویژه خود را به انجام می رساند.

لازم به ذکر است با وجود دوام و دقت بسیار بالای این گیج های فشار شرکت رویگر، ترجیح بر آن است که سازنده اسپلیت تی و صاحب گیج برنامه نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه ویژه برای این ابزارهای اندازه گیری ویژه را تدوین کند تا به بهتری شکل ممکن از کارآیی این ابزار استفاده کند و مانع تخریب و فرسوده شدن آن شود. می بایست توجه داشت که کالیبره نبودن گیج فشار آسیب جدی بر فرایند اندازه گیری وارد می کند و عملاً سازنده و تست کننده فشار اسپلیت تی را نسبت به فشار قابل تحمل این اتصال دچار گمراهی می کند. بنابرای ضمن استفاده از برند معتبر رویگر، بهتر آن است که در نگهداری و مزاقبت از گیج فشار بیشترین اهتمام مبذول شود و به این ترتیب بر عمر مفید آن افزوده شود.

ضخامت سنج المپیوس برای اسپلیت تی

انتخاب متریال یکی از اولین گام ها برای سازنده اسپلیت تی محسوب می شود. او در گام های اولیه و پیش آماده سازی پروژه می باید اطلاعات خط لوله را به دقت تمام از کارفرما دریافت کرده و بر اساس آن طراحی های لازم و متریال مورد نیاز را برای اسپلیت تی محاسبه  پیش بینی کند. در برخی اوقات ممکن است کارفرما خود حتی نقشه اسپلیت تی و لیست متریالی که اتصال باید از آن ساخته شود را تهیه و تدارک می بیند و به سازنده اسپلیت تی ارائه می دهد تا بر اساس آن محصول را آماده سازد، اما شرایط همیشه به این گونه نیست.

سازنده اسپلیت تی در درجه اول می بایست تا جای ممکن فرایند طراحی را نیز خود به انجام برساند چرا که پاسخگوی نهایی کار شخص او خواهد بود و در صورت بروز هر گونه ایرادی در کیفیت محصول ساخته شده، کارفرما به سراغ وی خواهد رفت. از این رو تعهد کاری ایجاب می کند که سازند اسپلیت تی خود اقدام به طراحی و تهیه لیست متریال مورد نیاز کند.

ضخامت لوله و ضخامت سنج المپیوس
ضخامت سنج المپیوس برای محاسبه ضخامت لوله

 

او می بایست از سایت و محلی از لوله که اسپلیت تی قرار است روی آن نصب شود بازدید نماید و علاوه بر اطلاعات مکتوب اسمی دریافتی از کارفرما، خود نیز اطلاعات و داده های واقعی را با ابزارهای تخصصی مورد اندازه گیری قرار گیرد. فشار سیال، دمای سیال، جنس لوله، عمودی یا افقی بودن راستای لوله از جمله متغیرهای تعیین کننده در طراحی خواهند بود، اما یکی از مهم ترین و تأثیرگذارترین متغیرها در طراحی اسپلیت تی و تهیه متریال ها محاسبه ضخامت لوله است.

معمولاً سازنده اسپلیت تی از لوله ای هم جنس با جنس لوله اصی برای اسپلیت تی استفاده می کند، در خصوص ضخامت نیز شرایط به همین گونه است و ضخامت اسپلیت تی مورد طراحی می بایست هم اندازه یا کمی بیشتر از ضخامت واقعی لوله اصلی باشد. بنابراین سازنده اسپلیت تی می بایست ضخامت لوله را به صورت واقعی اندازه گیری کند و این کار مقدور نیست جز از طریق دستگاه های ضخامت سنج.

دستگاه ضخامت سنج (Thickness Gauge) یک دستگاه دیجیتالی با تکنولوژی اولتراسونیک است که دارای حسگرهایی می باشد. اپراتور حسگر مذکور را روی لوله قرار می دهد و با انجام تنظمیات مورد نیاز، صفحه نمایشگر دستگاه ضخامت سنج ضخامت واقعی لوله را به دقیق ترین شکل ممکن نشان می دهد. حال و با استفاده از این داده می توان متریال مورد نظر را انتخاب و برای فرایند ساخت آماده کرد.

لازم به ذکر است که سنجش ضخامت لول نقش زیادی در کیفیت عملکردی اسپلیت تی خواهد داشت و از همین رو سازنده اسپلیت تی می بایست دو نکته را در این خصوص مد نظر قرار دهد:

  • اول آن که از دستگاه های ضخامت سنج با برندهای معتبر استفاده کند که به دقیق ترین شکل ممکن این متغیر را نمایش می دهند.
  • تنظیمات لازم برای عملکرد صحیح دستگاه مذکور را به دقیق ترین شکل ممکن انجام داده باشد و دستگاه پیش از عملکرد کالیبره شده باشد تا داده های آن قابل اتکا باشد.

اتصال اسپلیت تی پس از ساخت روی لوله نصب می شود و مورد بهره برداری قرار می گیرد. بنابراین انجام اقدام اصلاحی روی این اتصال پس از نصب کار چندان راحتی نخواهد بود و بهتر آن است که سازنده اسپلیت تی پیش از مواجهه با عوارض و آسیب های بعد از نصب، پیشاپیش نسبت به رفع عیوب احتمالی اقدامات لازم را پیش بینی کرده باشد.

انتخاب برند مناسب جهت تهیه ضخامت سنج لوله یکی از این اقدامات پیشگیرانه است. در بازار برندهای معتبر جهانی متعددی وجود دارند که استفاده از هر یک از آن ها می تواند بر ضریب کیفیت و اطمینان خروجی کار تأثیر مثبت بگذارد، اما از میان برندهای مذکور دستگاه ضخامت سنج المپیوس (Thickness Gauge- Olympus) آزمون خود در زمینه ضخامت سنجی را به بهترین شکل ممکن پس داده است. ضخامت سنج المپیوس دارای دقت بسسیار بالا بوده و در صورتی که اپراتور مهارت کافی جهت استفاده و تنظیم، و کالیبره کردن آن داشته باشد، این ضخامت سنج به بهترین نحو ممکن می تواند پاسحگوی نیاز سازنده اسپلیت تی در محاسبه ضخامت لوله باشد. ضخامت سنج المپیوس دارای حساسیت بسیار بالا بوده و برای کریستال های متفاوت نیز قابل استفاده است. این دستگاه اندازه گیری آمریکایی همچنین دارای ژل کوپلنت می باشد که از طریق آن می توان ضخامت لوله را بدون کندن پوشش لوله محاسبه کرد.

از قابلیت های ضخامت سنج المپیوس در این است که می توان برای آن حد بالایی و پایینی تعیین کرد. ممکن است سازنده اسپلیت تی محدودیت هایی در ساخت اتصال در ضخامت هایی بیشتر یا کمتر از حد مجاز داشته باشد که این محدودیت ها را می توان با ثبت حد بالا و پایین مجاز برای ضخامت لوله روی دستگاه ضخامت سنج تنظیم کرد. در صورتی که نتیجه اندازه گیری متجاوز از این حد بود بدان معناست که سازنده اسپلیت تی امکان ساخت اتصال مذکور با مشخصات فنی لوله مورد نظر را ندارد، مگر آن که از راهکارهای پشتیبان و تقویت کننده برای ساخت استفاده شود.

ضخامت سنج المپیوس برای سازنده اسپلیت تی نقش مهمی دارد
از ضخامت سنج برای محاسبه ضخامت لوله و متعاقب آن انتخاب متریال اسپلیت تی استفاده میشود

از دیگر ویژگی های ضخامت سنج المپیوس عمر بالا، دقت تا ۰/۰۱ میلیمتر، حافظه بالا، حالت های اندازه گیری متفاوت، نور پشت زمینه صفحه نمایشگر و گستره های اندازه گیری متنوع است که سازنده اسپلیت تی بر حسب نیاز عملیاتی خود می تواند از هر سری از محصولات مذکور استفاده کند.

ویژگی های فوق این اطمینان را برای سازنده اسپلیت تی فراهم خواهد کرد که وی می تواند با اتکای بالا از این دستگاه برای محاسبه ضخامت لوله و انتخاب متریال اسپلیت تی استفاده کند.

اهمیت ضخامت لوله برای سازنده اسپلیت تی

اسپلیت تی یک اتصال با فرایند ساخت چند متغیره است که در مقایسه با ساخت اتصالات دیگر خطوط لوله پیچیدگی های بیشتری را می طلبد. آن چه به این اتصال در مقایسه با سایرین اهمیت وافری می دهد خطوط جوش بیشتر و اصولاً ماهیت و کارکرد آن است. اتصال اسپلیت تی می بایست سرتاسر لوله را پوشش دهد و کارکرد خود به عنوان یک اتصال تمام محیطی را برای طولانی مدت حفظ کند. از این رو فرایند ساخت آن باید بر اساس این مؤلفه تعیین شود.

بنابراین متغیرهای متعددی که سازنده اسپلیت تی را به طراحی که اتصال باکیفیت رهنمون می سازند هر یک دارای اهمیت بالا و به فراخور خود، نقش تعیین کننده در تعیین تجهیزات و متریال های لازم برای فرایند دارد. یکی از اصلی ترین این متغیرها ضخامت لوله می باشد. هرچه ضخامت خط لوله اصلی بیشتر باشد طبیعتاً فشار بیشتری بر اسپلیت تی وارد خواهد آمد و این اتصال می بایست قدرت و استحکام بیشتری در تحمل فشارهای ناشی از ضخامت لوله داشته باشد. بنابراین معمولاً در طراحی این اتصال، از لوله ای به جنس خود لوله اصلی و ضخامت مساوی و یا کمی بیشتر از ضخامت لوله اصلی استفاده می شود.

سازنده اسپلیت تی ضخامت لوله را با ضخامت سنج محاسبه میکند
اسپلیت تی بر حسب متغیرهایی نظیر ضخامت لوله، جنس لوله، نوع سیال و فشار آن و… طذاحی و ساخته میشود

از سوی دیگر ضخامت بالای اسپلیت تی به معنای دشوارتر شدن برخی از فرایندها در پروسه ساخت این اتصال خواهد بود که به شرح زیر می باشند:

  • اول آن که ضخامت بالای اسپلیت تی به این معناست که فرایند برش لوله دشواری بیشتری خواهد داشت. با توجه به ضخامت زیاد لوله، برش دشوارتر و سخت تر بوده و از این رو نیازمند ابزارهای قوی تر و غنی تر می باشد. از سوی دیگر هر چقدر ضخامت بالاتر می رود دقت و کیفیت خطوط برش کمتر خواهند شد. در این خصوص نیز سازنده اسپلیت تی باید توجه داشته باشد که برش را با وجود ضخامت بالا با بیشترین دقت از کار درآورد.
  • ضخامت اتصال در سایر فرایندها نیز بر دشواری کار خواهد افزود. نصب اتصال روی لوله، فیت آپ دو تکه آن و مواردی از این دست طبیعتاً برای یک اسپلیت تی با ضخامت بیشتر دردسرهای بیشتری را نیز به همراه می آورد.

البته باید توجه داشت انتخاب ضخامت لوله باید کاملاً بهینه و عاری از هر گونه افراط و تفریط باشد. انتخاب لوله های با ضخامت بیش از اندازه به همان میزان لوله های کم ضخامت می تواند بر کار آسیب وارد کند.

با توجه به این توضیحات حد تلورانس ضخامت انتخابی لوله مشخص و محدود به یک دامنه کوچک خواهد بود و سازنده اسپلیت تی مجاز نیست که از این دامنه تجاوز کند. از این رو محاسبه ضخامت لوله اصلی در صدر اهمیت کارهایی قرار دارد که سازنده اسپلیت تی پیش از فرایند طراحی باید نسبت به ان اهتمام ورزد. در واقع این ضخامت لوله اصلی است که تعیین می کند متریالی که برای اسپلیت تی مورد استفاده قرار خواهد گرفت چه ضخامت با چه دامنه تلورانسی می تواند داشته باشد.

ضخامت اسپلیت تی
ضخامت لوله متغیری مهم در تعیین ضخامت اسپلیت تی محسوب می شود

برای محاسبه ضخامت لوله اصلی از دو مجرا باید اقدام کرد:

  • مجرای اول دریافت داده های رسمی کارفرما مبنی بر ضخامت طراحی لوله اصلی خواهد بود. این داده در واقع ضخامت لوله را در زمان طراحی و پایپینگ نان خواهد داد. به عبارتی تعیین خواهد کرد که لوله در زمان نصب و پایپینگ بر اساس طراحی در چه ضخامتی انتخاب و روی مجموعه نصب شده است. این داده از مستنداتی است که مستقیماً کارفرما آماده و تحویل اش خواهد داد.
  • مجرای دوم سنجش ضخامت واقعی لوله با استفاده از دستگاه های ضخامت سنج خواهد بود. به عبارتی سازنده اسپلیت تی در محل نصب حاضر خواهد شد و با استفاده از دستگاه ضخامت سنج، ضخامت واقعی لوله را بدست خواهد آورد. اهمیت این گام از این حیث است که لوله ممکن است در مرور زمان و به دلیل عملکرد خود در انتقال سیال دچار خوردگی در جداره داخلی خود شده باشد و به مرور از ضخامت آن کاسته شده باشد. در هر صورت به هر دلیلی ضخامت واقعی می تواند متفاوت از ضخامت اسمی باشد و از این حیث ضخامت سنجی لوله توسط سازنده اسپلیت تی از اهم مراحل فرایند طراحی این اتصال است.

چه بسا پس از محاسبه ضخامت واقعی با استفاده از ضخامت سنج، سازنده اسپلیت تی اصلاً به این جمع بندی برسد که نیاز به این اتصال نخواهد بود و برای انشعاب گیری، استفاده از دیگر اتصالات که ضریب مقاومت کمتری هم دارند کفایت خواهد کرد. ممکن است ضخامت واقعی لوله به حدی رسیده باشد که اصلا توان تحمل وزن و فشار اسپلیت تی را نداشته باشد و بهتر باشد به جای آن اتصالاتی سبک تر مورد استفاده قرار گیرند.

دستگاه ضخامت سنج ابزاری است برای محاسبه دقیق ضخامت لوله بدون نیاز به دسترسی به محیط درونی خط لوله. ضخامت سنج ها معمولاً مکانیزم محاسباتی اولتراسونیک داشته و بعضی از آن ها با برندهای معتبر جهانی حتی قادرند از روی پوشش ها و روکش ها نیز ضخامت لوله را مورد محاسبه قرار دهند. سازنده اسپلیت تی پس از محاسبه ضخامت لوله با ضخامت سنج اولتراسونیک، در کنار متغیرهای دیگر خطوط لوله اکنون می تواند دست به محاسبات لازم و امکان سنجی طراحی اسپلیت تی بزند.

وی در این راستا ممکن است به این جمع بندی برسد که اصولاً برای عملیات انشعاب گیری مذکور نیاز به استفاده از اسپلیت تی نخواهد بود و به جای آن سراغ اتصالات جایگزین می رود.

شیلنگ هیدرولیکی پارکر برای تست هیدرواستاتیک اسپلیت تی

تست فشار اسپلیت تی با استفاده از دستگاه های تست هیدرولیکی و اتصالات آن انجام می گیرد. هر چقدر فشاری که اسپلیت تی می بایست تحمل کند بیشتر باشد بدیهی است که باید از دستگاه های قوی تر با اتصالات مطمئن تر استفاده کرد. دستگاه های تست فشار هیدرواستاتیک در نوشتارهای بعدی موضوع بحث خواهند بود اما اتصالات و قطعات یدکی مورد نیاز برای انجام تست فشار هیدوراستاتیکی اسپلیت تی اهمیتی کمتر از خود دستگاه تست فشار ندارند.

ابتدا به ساکن باید توضیح داده شود که تست فشار هیدرواستاتیک برای سنجش میزان استحکام و مقاومت اسپلیت تی ساخته شده بهترین ابزار است. می توان با استفاده از اتصالات و ابزارها جریان فشار درون اسپلیت تی را کنترل و در مواقع نیاز کم و زیاد کرد. با استفاده از گیج ها و فشار سنج ها می توان لحظه به لحظه فشاری که از ناحیه بر فیتینگ وارد می شود را رصد کرده و به فراخور نیاز عملیاتی، آن را بر حسب فشار هیدرولیکی مورد نظر تنظیم کرد.

تست فشار هیدرواستاتیک اسپلیت تی
تست فشار هیدرواستاتیکی ولو و اسپلیت تی

یکی از مهم ترین کانکتورها برای انجام تست فشار هیدرواستاتیکت اسپلیت تی، شیلنگ های هیدرولیک می باشند که در واقع وظیفه انتقال سیال پرفشار به درون اسپلیت تی را دارند. شرح فرایند نصب به این ترتیب است که شیلنگ های تست هیدرولیکی از ابتدا و انتها دارای دو بست می باشند که یکی به پمپ دستگاه تست هیدرواستاتیک بسته شده و دیگری به شیر نصب شده روی فلنج کور روی split tee بسته می شود.

پس از نصب این شیلنگ می توان عملیات تزریق فشار درون اسپلیت تی را تا زمانی که فشار درون split tee به میزان مورد نظرمان برسد ادامه دهیم. بدیهی است در صورتی که فشار بالا مد نظر باشد شیلنگ هیدروبلیکی باید درجه استجکام بالاتر داشته باشد.

در تست های فشار هیدوراستاتیک خطوط لوله، با توجه به این که معمولاً تست ها در فشارهای بالا انجام می گیرد، باید بهترین اتصالات و دستگاه ها مورد استفاده قرار گیرند. از این رو باید از شیلنگ های پرفشار برای انجام تست فشار هیدرو استاتیک اسپلیت تی بهره گرفت.

در بازار شیلنگ های هیدرولیکی متعدد با برندها و کارکردهای مختلف موجود می باشند، اما با توجه به حساسیت و اهمیتی که تست فشار هیدرواستاتیکی اسپلیت تی دارد باید بهترین برندها با بالاتری مقاومت و بیشترین دوام انتخاب شوند. ویژگی های یک شیلنگ هیدرولیکی مناسب برای انجام تست فشار هیدرواستاتیک اسپلیت تی به شرح زیر می باشد:

  • تحمل فشار بالا را داشته باشد. برای مثال اسپلیت تی ممکن است در کلاس های بالایی چون ۹۰۰ طراحی و ساخته شده باشد و قرار بر این باشد که روی خط لوله حاوی سیال پرفشاری نظیر لوله با فشار ۶۰ بار نصب شود. در این شرایط می بایست فشاری حدود ۷۰ به صورت هیدرواستاتیکی به اسپلیت تی وارد شود.
  • عمر بالایی داشته باشد. از آن جا که محیط عملیاتی فرایندهای خطوط معمولاً در شرایطی قرار دارد که احتمال فرسایش و اسقاط سریع تر دستگاه ها و تجهیزات در آنجا بیشتر است می بایست از شیلنگ های هیدرولیکی برای اسپلیت تی بهره برد ه بیشترین دوام را داشته باشند.
  • دارای لایه های مقاوم بوده و در مقابل ضربات تصادفی تحمل بالا داشته باشند. ممکن است در محیط های کاری به دلایلی نظیر افتادن قطعات سنگین روی اتصالات، سقوط آزاد تجهیزات، ضربات نامتعارف نظیر چکش زدن به شیلنگ و مواردی از این دست، شیلنگ هیدرولیکی دچار آسیب جدی شده و عملاً بلا استفاده شود. مجری تست فشار هیدرواستاتیکی اسپلیت تی باید تا جای ممکن شیلنگ هایی را در بازار انتخاب کند که در برابر ضرباتی از این دست مقاومت بیشتری داشته باشند.

شیلنگ های هیدرولیکی پرفشار شرکت پارکر از جمله محصولاتی هستند که برای استفاده در زمینه تست فشار اسپلیت تی بسیار مفید می باشند. شیلنگ های پارکر هم دارای عمر بالا هستند، هم توان تحمل فشار بالا را دارند و هم در برابر ضربات مقاوم و آسیب ناپذیرتر هستند. تجارب ما در استفاده از انواع شیلنگ های هیدرولیکی برای انجا تست هسیدرواستاتیک اسپلیت تی بر ما ثابت کرده است که شیلنگ های هیدرولیکی پارکر از بهترین برندها در کنار چند برند معتبر دیگر، در زمینه مورد ناز مذکور می باشند.

انواع شیلنگ های هیدرولیکی پارکر برای اسپلیت تی
شیلنگ هیدرولیکی پارکر بمنظور تست فشار هیدرواستاتیک اسپلیت تی

این شیلنگ ها در سایزها و ابعاد مختلف تولید و توزیع می شوند و دارای دوام و طول عمر بسیار بالایی هستند. با وجود این که پیش بینی و تدوین برنامه های نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه تمامی تجهیزات از جمله شیلنگ های هیدرولیکی از لوازم هر مجموعه صنعتی محسوب می شود، اما شیلنگ های هیدرولیکی پارکر در این زمینه هم دارای ویژگی های منحصر به فردی هستند. ما بر حسب تجارب خود و نگهداری دستگاه های تست فشار هیدرواستاتیک در برخی کارگاه های دور از دسترس مان، که امکان نگهداری پیشگیرانه ابزارهای نظیر شیلنگ های هیدرولیکی در آن ها وجود ندارد، پی برده ایم که شیلنگ های هیدرولیکی با برند پارکر در این زمینه آسیب پذیری کمتری دارند و بدون پیاده سازی راهکارهای نگهداری و تعمیراتی نیز مدت های مدید کارکرد خود را حفظ می کنند.

تست فشار هیدرواستاتیکی اسپلیت تی از اهمیت بالایی برخوردار است. اسپلیت تی می بایست به عنوان ورودی یک سه راهی، بدون کوچک ترین ایرادی عملکرد خود را حفظ کند. فشار سیال، فشار خط لوله، فشارهای محیطی و مواردی از این قبیل مولفه هایی هستند که به split tee فشار وارد آورده و کارکرد آن را تحت تأثیر قرار می دهند. به همین دلیل باید در ساخت، نصب و تست آن بیشترین دقت را به خرج داد. انتخاب ابزارهای مناسب برای تست فشار هیدوراستاتیکی اسپلیت تی، از جمله همین شیلنگ هیدرولیکی پارکر از جمله گام های مؤثری است که می تواند باعث کیفیت خروجی محصول یعنی اسپلیت تی شود.

تست فشار اسپلیت تی با فشارسنج ویکا

سازنده اسپلیت تی باید در قبال محصول ساخته شده مسئولیت پذیر باشد و هر گونه ملاحظه ای را در خصو فرایندهای جوشکاری و آیتم هایی که بر افزایش ضریب تحمل اتصال در مقابل فشار می افزاید لحاظ کرده باشد. به همین دلیل و به منظور بررسی کیفیت اسپلیت تی ساخته شده، کارفرما موظف و محق است که انواع تست های مورد نیاز روی اسپلیت تی را انجام دهد تا اطمینان حاصل شود که اتصال ساخته شده پاسخگوی نیاز خط لوله چه به لحاظ فنی، چه ایمنی و چه سایر ملاحظات می باشد. اتصال split tee چنان که می دانیم یک اتصال دو تکه سه شاخه است که از دو طرف خط لوله، از بالا و پایین به آن قفل می شود و کل محیط خارجی لوله را به اندازه طول خود پوشش می دهد.

پس از نصب کامل اتصال، باید تدابیر لازم در خصوص برآورد میزان کارایی آن اتخاذ کرد. باید توجه داشت که پس از بهره برداری از اسپلیت تی و انشعاب جدید دیگر امکان بازگشت فرایندها وجود ندارد و انجام اقدامات اصلاحی هزینه و زمان بسیار بیشتری را می خواهد. بنابراین انجام تست های لازمه روی آن از الزامات پیشاعملیاتی اسپلیت تی خواهد بود.

فشار سنج و سایر ابزارهای تست فشار اسپلیت تی
ابزارهای مورد نیاز برای تست فشار اسپلیت تی

یکی از مؤثرترین راهکارها برای بازرسی شرایط اتصال تست فشار آن خواهد بود. پس از نصب اتصال اسپلیت تی روی خط لوله باید میزان فشاری کمی بیشتر از فشار جاری خط بر اسپلیت تی به صورت آزمانیشی وارد شود تا صحت عملکردی آن تحت کنترل قرار گیرد. تست فشار اسپلیت تی به این منظور انجام می شود که درزها و مکان های مستعد بروز نشتی و سر ریز سیال در آن ها شناسایی شود. ممکن است حتی نشتی و درز سیال هم نداشته باشیم اما به دلیل طراحی نامناسب و انتخاب متریال های نادرست یا با ضخامت پایین، شاهد دفرمه شدن اسپلیت تی در نتیجه فشار سیال و لوله باشیم. به همین دلایل می بایست ابتدا به ساکن اتصال را از لحاظ ضریب تحمل فشار مورد تست و ارزیابی فشارهای خارجی قرار داد تا ایرادات ذکر شده پیش از بهره برداری از اسپلیت تی خود را نشان دهند.

تست فشار اسپلیت تی معمولاً به صورت هیدرواستاتیک و توسط پمپ های تزریق سیال هیدرولیکی به اتصال انجام خواهند شد. در واقع شرح فرایند به این ترتیب است که ابتدا یک فلنج کور به همراه گسکت روی اسپلیت تی نصب شده روی لوله پیچ  مهره می کنیم. این فلنج باید دارای یک شیر تخلیه  و ورود سیال به درون فضای داخلی اتصال باشد. پس از نصب شلنگ های اتصال پمپ به شیر مذکور نصب شده و عملیات تزریق سیال تا زمانی که فشار وارده بر محیط داخلی اتصال به کمی بیش از فشار واقعی سیال درون خط می رسد ادامه می یابد. در این فرایند می توان از طریق گیج های فشار سنج، فشار وارده بر اسپلیت تی را مورد ارزیابی قرار داد. فشارسنج های متعددی در بازار جهت انجام این عملیات مو.جودند اما یک تست دقیق نیازمند یک گیج فشار سنج دقیق نیز می باشد. از میان برندهای موجود در بازار می توان از برند معروف ویکا (WIKA) نام برد که از مطمئن ترین ابزارهای فشارسنج برای سنجش میزان فشار هیدرولیکی وارده بر اسپلیت تی محسوب می شود. به خصوص در زمانی که عملیات حساسیت بالایی دارد توصیه می شود حتما از فشارسنج ویکا برای انجام تست فشار اسپلیت تی استفاده شود.

فشارسنج ویکا برای تست اسپلیت تی روی خطوط فشار بالا
فشار سنج ویکا تا فشار ۵۰۰۰psi، برای تست فشار اسپلیت تی در فشارهای بالا

گیج فشار سنج ویکا در ابعاد و برای فشارهای مختلف در بازار موجود می باشد. به فراخور نیاز عملیاتی، مجری امر می تواند بهترین و مناسب ترین فشارسنج ویکا را برای تست فشار خود برگزیند. انتخاب مدل فشارسنج ویکا بستگی به نوع استفاده ای دارد که از آن خواهیم برد. برای مثال زمانی ممکن است میزان بالای فشار مد نظر باشد. برای مثال تست فشار اسپلیت تی تحت فشار ۶۰ بار ممکن است جندان به دقت نیاز نداشته باشد، بلکه نیازمند فشارسنجی باشیم که توان تحمل این دامنه از فشار را داشته باشد. یا بالعکس ممکن است فشار بالا مد نظر نباشد بلکه دقت فشارسنج در تعیین میزان دقیق فشار وارد مورد اهمیت ما باشد. برای مثال زمانی که می خواهیم فشار حدود ۵/۵ بار را وارد اسپلیت تی کنیم می بایست از فشارسنج ویکا متناسب با آن و دارای درجه بندی دقیقی استفاده کنیم که عدد مذکور را با دقت به ما نشان می دهد. یکی از ایراداتی که در تست فشار به لحاظ فنی پیش می آید عدم اهتمام یا نا آشنایی مجری تست فشار اسپلیت تی نسبت به این گونه از حساسیت هاست. بنابراین فشارسنج ویکا و برندهای نظیر آن آزمون خود را به درستی پس داده اند اما نحوه استفاده و انتخاب بهترین فشارسنج متناسب با نیاز نکته ای است که به مهارت و دقت مجری کار بستگی دارد. باید متناسب با فشار ممورد نظر سراغ آن مدل از فشار سنج ویکا برای تست فشار اسپلیت تی رفت که بهترین دامنه در تناسب با نیاز ما را پاسخگو می باشد. در هر صورت محصولات فشار سنج شرکت ویکا هم به لحاظ توان و تحمل فشارهای بالا و هم به لحاظ دقت دارای استانداردهای کافی بوده و همین امر بسیاری از مشتریان در سرتاسر جهان را به محصولات این شرکت ترغیب کرده است.

در صورتی که تست فشار اسپلیت تی با موفقت به اتمام رسید می توان نسبت به این آیتم اطمینان حاصل کرد، اما باید اشاره داشت که فشار تنها متغیر تعیین کننده صحت عملکرد اتصال اسپلیت تی نخواهد بود و آیتم های دیگری نیز وجود دارند که در نوشتارهای بعدی بدان ها خواهیم پرداخت.

اسپلیت تی برای جداسازی لوله

اسپلیت تی چنان که پیش تر نیز اشاره شد دارای کاربردهای بسیار متفاوت و فراوان می باشد. گرچه هدف اصلی استفاده از اسپلیت تی گرفتن انشعاب از خط لوله به سایز مورد دلخواه است، اما هرگز این اتصال به چنین کارکردی فروکاسته نمی شود و از آن استفاده های بسیار متنوع می توان داشت. یکی از این کاربردها در جداسازی خطوط لوله است. گهگاه و در مجتمع های صنعتی نفتی و گازی و پتروشیمی لازم می آید که خط لوله حاوی سیال از یک نقطه مشخص بریده شده و جریان از ادامه خط قطع شود. این کار می تواند اهداف متفاوتی داشته باشد:

  • گاهی اوقات به این منظور از چنین فرایندی استفاده برده می شود که خط لوله از آن نقطه قطع شده و جریان متوقف شود. ممکن است در اثر طراحی ها و تصمیمات جدید، مجموعه مهندسی و برنامه ریزی به چنین نتیجه ای برسد که ادامه فعالیت خط مذکور به صلح نبوده و می بایست از جریان متوقف شود.
  • گاهی اوقات به منظور تغییر مسیر خط لوله از چنین فرایندی استفاده می شود. به این معنا که خط از قسمت بیرده شده راستای حرکت خود را تغییر خواهد داد و به مسیری جدید منحرف خواهد شد.
  • گاهی ممکن است به این منظور کار جداسازی خط لوله انجام گرفته شده باشد که خط در تدوام جریان خود دچار آسیب و خرابی هایی نظیر نشتی، سوراخ شدگی و مواردی از این قبیل دچار شده باشد و نیاز به انجام اقدامات اصلاحی و یا تعمیر باشد.

 

در هر صورت بنا به هر کدام از دلایل فوق ما نیازمند یک اسپلیت تی سایز به سایز برای انجام عملیات جداسازی هستیم. البته سایز انشعاب اسپلیت تی بستگی به نوع پلاگی خواهد داشت که به منظور مسدود کردن خط مورد استفاده قرار می گیرد. اما معمولاً از اسپلیت تی فول برنچ یا سایز به سایز برای انجام این کار استفاده خواهد شد. مراحل جداسازی لوله با استفاده از اسپلیت تی را می توان در شرحی خلاصه به صورت و ترتیب زیر ذکر کرد:

  • ابتدا اسپلیت تی ساخته شده بر حسب محاسبات را روی لوله نصب و جوشکاری می کنیم. اسپلیت تی می بایست در طراحی دقیق ساخته شده و بر اساس استانداردهای مرجعی نظیر API 1104 جوشکاری شود.
  • ولو را روی اسپلیت تی نصب و تست فشار به منظور بررسی توان تحمل ولو و اسپلیت تی در برابر فشار وارده از طرف خط را مورد بررسی قرار می دهیم.
  • دستگاه انشعاب گیری روی ولو و اسپلیت تی نصب می شود و عملیات سوراخ کردن لوله بر حسب سایز مورد نیاز را به انجام می رسانیم.
  • دستگاه انشعاب را خارج می کنیم و مجموعه را برای عملیات مسدود سازی خط آماده می کنیم. مسدود کردن خط کردن عبارت است از قرار دادن یک پلاگ به دورن لوله که تمامی قطر داخلی لوله را اشغال کرده و مانع انتقال سیال به نواحی جلوتر خط می شود. فرآیند آماده سازی باید به نحوی باشد که کوچک ترین نشتی و برون ریزی سیال از پلاگ وجود نداشته باشد. بنابراین پلاگ انسداد باید بر حسب فشار خط و نوع سیال اتنخاب و آماده شود.
اسپلیت تی جداسازی پیشگام صنعت ابزار
اسپلیت تی نصب شده به منظور جدا سازی خط لوله
  • پس از اتمام عملیات مسدود سازی می بایست یک انشعاب گیری به منظور نصب ونت روی بخش جدا شده لوله انجام شود. سایز این گونه عملیات ها بسیار پایین و صرفاً به منظور نصب ونت انجام خواهد شد.
  • ونت روی بخش انشعاب شده نصب می شود و با باز کردن شیر فلکه، خط از سیال تخلیه می شود. فرایند فشار زدایی باید بر حسب نوع سیال و حساسیت های لازمه آن انجام شود. اگر سیال حاوی مواد شیمیایی خطرناک و آسیب زا برای زیست و سلامت نیروی انسانی باشد باید اقدامات احتیاطی لازم را پیش بینی و آن ها را پیاده سازی کرد. در صورتی که سیال از نوع بسیار خطرناک نظیر گاز ترش باشد باید تدابیر ویژه ای اندیشید تا از بروز هر گونه آسیب به محیط و نیروی انسانی اجتناب شود.
  • پس از تخلیه کامل خط می توان لوله را از نقطه ای مسدودسازی لازم می آید بریده و روی آن یک کپ نصب و جوشکاری کرد تا عملیات با موفقیت و بدون بروز کوچک ترین ایردای به اتمام برسد.
  • اکنون می توان پلاگ انسداد و دستگاه مسدودسازی را باز کرده و آن را از مجموعه خارج کرد. اکنون می توان ولو را بست و به این ترتیب فرایند را به اتمام رساند. می توان با استفاده از فلنج هایی خاص یا هر گونه مانع جریان سیال ولو را نیز از مجموعه خارج کرد. به این ترتیب که از طریق دستگاه انشعاب گیری آن را وارد اسپلیت تی کرد و در جایی جلوی ولو آن را نصب کرد و به این ترتیب مجموعه را بدون نیاز به ولو آب بندی کرد. سپس ولو را نیز باز کرده و روی اسپلیت تی یک فلنج کور نصب می شود تا فرایند به اتمام برسد.

به این ترتیب فرایند برش خط و جدا سازی یک بخش از ادامه آن به اتمام می رسد و مجموعه به هدف خود دست خواهد یافت. کل این فرایند، یک دومینوی دشوار و پیچیده محسوب می شود که بدون مهارت و علم به تک تک مراحل فرایند  والزامات آن انجام شدنی نیست. شرکت پیشگام صنعت ابزار بارها چنین عملیاتی را با موفقیت به انجام رسانده و امروز قادر است فرایندهایی از این دست را به سادگی و بدون اتلاف وقت به اتمام برساند. ما بر حسب تجارب مان، توالی و سیر گام هایی که می بایست برای تکمیل مراحل مذکور انجام شوند را می دانیم و به این ترتیب از دوباره کاری ها و اتلاف وقت و انرژی و توان نیروی انسانی ممانعت می کنیم.

 

اسپلیت تی- سازنده اسپلیت تی– جوشکاری اسپلیت تی- اسپلیت تی به منظور جداسازی خط

اسپلیت تی در سایزهای مختلف

اتصال اسپلیت تی همجون هر اتصال لوله دیگر حدود و ثغوری به لحاظ سایز و ابعاد ساخت دارد. اصولاً هر گونه انشعاب گیری از طریق اتصال اسپلیت تی قابل توجیه نیست و این اتصال باید شرایط و تناسب با موقعیت را داشته باشد. گرچه اتصال اسپلیت تی بیشز از سایر اتصالات استحکام بالاتری دارد، اما این بدان معنا نیست که همواره و در هر شرایطی باید از آن استفاده کرد. به علاوه، این که در اغلب انشعاب گیری های خطوط لوله از اسپلیت تی استفاده می شود نیز بدان معنا نیست که این اتصال همواره بهترین شرایط برای انجام عملیات را دارد، بلکه به این معناست که در اغلب موارد اسپلیت تی بهترین اتصال برای انشعاب گیری از خطوط لوله است.

با این وجود، این اتصال نیز دارای محدودیت ها و حدود و ثغوری می باشد که لحاظ کردن آن ها ما را مجاب خواهد کرد در مواقعی سراغ اتصالاتی دیگر برای انشعاب گیری برویم. در ادامه به برخی از این محدودیت ها می پردازیم:

مخازن: برای انشعاب گیری روی مخازن استفاده از split tee امکان ناپذیر است. این اتصال پوشش تمام محیطی دارد و کل جداره لوله را به صورت محیطی دربر می گیرد. از این رو برای مخازن که معمولاً قطر بالایی دارند قابلیت استفاده بالاتری دارد. برای مثال تصور کنید که یک قرار است از یک مخزن به قطر ۲ متر نیاز به انشعاب گیری وجود دارد. در این شرایط ساخت اسپلیت تی هم سایز با محزن و متناسب با شرایط انشعاب گیری تقریبا به معنای ساخت یک مخزن دیگر است. نسبت قطر به طول اسپلیت تی باید متناسب باشد و وقتی قرار بر ساخت اتصالی با قطر ۲ متر باشد، باید طول بالایی نیز داشته باشد که استانداردهای ساخت رعایت شده باشد. بدیهی است که این امر نه توجیه فنی خواهد داشت و نه اقتصادی. از سویی به فرض متقاعد شدن و ساختن چنین اتصالی، چنان که می دانیم محصول ساخته شده وزن بسیار بالایی خواهد داشت و پس از نصب و جوشکاری اسپلیت تی روی مخزن، فشار بالایی به مخزن وارد خواهد آمد. بنابراین، در خصوص انشعاب روی مخازنی از این دست معمولاً توصیه می شود که از سدل نیپل استفاده شود. گرچه این اتصال استحکام کمتری دارد اما می توان با رعایت استانداردها و بر حسب داده های فنی مخزن و سیال درون آن، بهترین اتصال را برای آن ساخت و نصب کرد.

جوشکاری اسپلیت تی روی خط لوله توسط پیشگام صنعت ابزار
اتصال اسپلیت تی و جوشکاری آن روی خط لوله

خطوط لوله با سایز کوچک: معمولاً زمانی از اسپلیت تی استفاده می شود که لوله اصلی حداقل ۶ اینچ باشد. البته این حکم کلی نیست و بسیاری از عملیات های انشعاب گیری از طریق split tee روی خطوط لوله ۴ اینچی و حتی کوچک تر نیز استفاده می شود، اما این موارد در شرایط خاص اتفاق می افتد و در حالت رایج، برای لوله های ۶ اینچ و بالاتر از اسپلیت تی استفاده می شود. در صورتی که انشعاب گیری روی خطوط لوله ۲ اینچی ۵/۱ اینچی و نظایر آن انجام میشود استفاده از ولدولت توجیه پذیر تر است. گرچه در خصوص خطوط لوله ۲ و ۴ اینچی ممکن است در شرایط خاص، اسپلیت تی قابل توجیه تر باشد اما در حالت کلی معمولاً سراغ این اتصال نخواهند رفت.

خط لوله با سایزهای بزرگ: معمولاً اسپلیت تی برای خطوط لوله تا سقف ۶۰ اینچ اتصالی ایده آل است اما هرچقدر از این سقف فراوری می کنیم توجیه استفاده از این اتصال کمتر خواهد بود. در این خصوص نیز همچون مورد مخازن به فراخور افزایش سایز لوله اصلی، شرایط ساخت و نصب split tee دشوارتر می شود. البته باز هم باید اشاره شود که در صورت لزوم در سایزهای بالا هم از اتصال اسپلیت تی بهره گرفته می شود اما انتخاب آن بستگی به توجیهات فنی و اقتصادی کافی دارد. در صورتی که امکانات و ابزارهای لازم فراهم نبود بهره گیری از این اتصال مقرون به صرفه نیست.

به طور کلی انتخاب یا عدم انتخاب نوع اتصال بستگی به شرایط متعددی دارد که سایز لوله اصلی یکی از این معیارهاست اما تنها معیار ممکن محسوب نمی شود. فشار خط، دمای سیال، نوع سیال، شرایط انشعاب گیری و مواردی از این دست همگی در انتخاب نوع اتصال دخیل اند، اما اگر سایز لوله اصلی را نیز به عنوان معیاری برای انتخاب نوع اتصال در نظر بگیریم، می توانیم بگوییم که برای خطوط لوله بین ۶ اینچ تا ۶۰ اینچ اتصال اسپلیت تی متناسب ترین فیتینگ محسوب می شود، مگر آن که سایر شرایط و محدودیت ها استفاده از اتصالی دیگر را اقتضا کنند.

شرکت پیشگام صنعت ابزار برحسب تجارب بالای خود در زمینه انجام عملیات انشعاب گیری مرجع مناسبی برای تشخیص نوع اتصال برای خطوط لوله است. این شرکت می تواند خود با دریافت داده های فنی و انجام محاسبات لازم بهترین اتصال و شرایط ساخت و نصب آن را مورد بررسی قرار داده و آن را در قالب یک گزارش و دستور کار در اختیار کارفرمایان قرار دهد.

ساخت اسپلیت تی و نصب آن توسط سازنده
اسپلیت تی

در بسیاری از موارد پیش آمده است که ما برای انشعاب از خطوط لوله کوچک نیز از اسپلیت تی بهره برده ایم. در خصوص خطوط لوله ای نظیر خط لوله حاوی گاز این شرایط بیشتر صدق داشته است. اما برای سیالات با فراریت و سیالیت کمتر نیازی به این اتصال نبوده است. البته استحکام بالاتر اسپلیت تی نسبت به سایر اتصالات حکم کلی و قطعی ندارد. سایر اتصالات نظیر سدل نیپل را نیز می توان به گونه ای طراحی کرد و ساخت، و به نحوی روی لوله جوشکاری کرد که استحکام بالا و فراتر از نیاز خط را پاسخگو باشد. بنابراین تعصب در این خصوص روی یک اتصال مشخص به هیچ عنوان منطق فنی ندارد و می بایست در هر فرایندی متناسب با شرایط آن بهترین ابزارها و امکانات را شناسایی کرده و از آن ها بهره برد.

اسپلیت تی- ساخت اسپلیت تی- سازنده اسپلیت تی

اتصال اسپلیت تی

اسپلیت تی یک اتصال دو تکه با چهار قطعه است که به منظور انشعاب گیری از خط لوله استفاده می شود. این اتصال در واقع مستحکم ترین اتصال برای انشعاب گیری در خطوط لوله محسوب می شود، اما بر حسب شرایط ممکن است اسپلیت تی نیز پاسخگوی نیاز خط برای انشعاب گیری نباشد. طراحی و مهندسی اسپلیت تی باید به گونه ای صورت بگیرد که بتواند در برابر فشار خط مقاومت کافی را داشته باشد، اما در برخی شرایط با وجود بهترین طراحی ها باز هم اتصال پاسخگوی متغیرهایی نظیر فشار و دما و جنس لوله، و سایر فاکتورهای تعیین کننده خط لوله نخواهد بود. در این صورت می توان با استفاده از قطعات تقویتی بر میزان استحکام اتصال افزود و به این ترتیب اسپلیت تی را برای انجام عملیات انشعاب گیری قابل استفاده ساخت.

اتصال اسپلیت تی به طور کلی دارای چهار اتصال می باشد که روی هم دیگر جوشکاری می شوند یا به صورت مکانیکی به هم پیچ و مهره می شوند. قطعات چهارگانه مذکور به شرح زیر هستند:

پد پایینی اسپلیت تی: این قطعه از اتصال مذکور از پایین به لوله متصل می شود. پدها در واقع حکم جداره های اسپلیت تی را دارند که از دو طرف به لوله نصب شده و لب به لب می شوند. بعد از فیت شدن دو سوی پد، جوشکاری آن ها روی همدیگر انجام می شود. منظور از استفاده از پد، تقویت جایگاه پد رویی خواهد بود. با جوشکاری دو پد این اتصال، فشار خط به جای لوله به اسپلیت تی وارد می شود و به این ترتیب مانع دفرمه شدن و از ریخت افتادن لوله خواهد شد. بنابراین کارکرد پد پایینی این خواهد بود که ضمن جوشکاری پد رویی روی آن، میزان مقاومت اتصال در برابر فشار وارده از ناحیه خط لوله و بخش بریده شده آن افزایش می یابد.

پد رویی اسپلیت تی: این بخش از اتصال آن بخش اصلی است که سایر قطعات نیز روی آن نصب می شوند. سوراخکاری و انشعاب گیری لوله از این ناحیه از اتصال انجام می شود و خط لوله انشعابی جدید نیز روی آن نصب می شود. در طراحی این پد باید در نظر گرفته شود که از مرکز آن یک دایره به اندازه سایز انشعاب بریده می شود و از آن محل یک نیپل به صورت عمود و تحت جوشکاری لب به لب روی پد نصب می شود. با توجه به قطعاتی که روی این پد نصب خواهند شد، و از آن جا که این پد محمل ورود سیال به درون اتصال می باشد، از اهمیت بالایی برخوردار است و می بایست در ساخت و برش آن دقیق عمل کرد.

نیپل: این قطعه به صورت عمود روی پد بالایی اسپلیت تی جوشکاری می شود. در خصوص جوشکاری این قطعه روی اتصال می بایست بسیار حساس و دقیق عمل کرد چرا که در واقع اصلی ترین و کلیدی ترین ناحیه اتصال همین خط جوش میان این دو قطعه است. بیشترین فشار از ناحیه لوله و سیال به این خط جوش وارد خواهد آمد و از این رو در خصوص آن باید بهترین راهکارها را اندیشید و پیاده سازی کرد.

فلنج: در نهایت نیز یک فلنج به سایز انشعاب و نیپل روی نیپل وصل و جوشکاری می شود. باید توجه داشت که کلاس فشار فلنج برابر با فشار سیال خواهد بود.

مجموعه فوق پیش از نصب روی لوله آماده شده و پس از تکمیل فرایند ساخت اسپلیت تی، به محل اتصال روی لوله منتقل خواهد شد.

اما چنان که اشاره شد ممکن است گاهی اوقات اتصال اسپلیت تی با قطعات ذکر شده پاسخگوی فشار وارده از ناحیه خط لوله و سیال نباشد. در این شرایط بهترین راهکار استفاده از قطعات پشتیبان و اضافی روی اتصال است. چنان که در انیمیشن فوق رؤیت می شود، به منظور استحکام محل ورودی انشعاب ابتدا یک قطعه نیپل روی لوله جوشکاری می شود و سپس اسپلیت تی قرار داده می شود. با این کار در درجه اول نیپل جوش داده شده به لوله خود در مقابل از ریخت افتادن بخش بریده شده لوله مقاومت می کند، و از سوی دیگر وقتی اسپلیت تی حول آن قرار می گیرد نیز خط جوش نیپل به پد آن خود در نقش تقویت کننده محل اتصال نیپل به لوله عمل می کند و به این ترتیب محل ورودی انشعاب به شکل مستحکمی تقویت می شود.

البته باید اشاره داشت که انجام این دست اقدامات تنها در صورتی قابل قبول است که توجیه فنی لازم را داشته باشد. در صورتی که خود اسپلیت تی قادر به حفظ مقاومت و استحکام خط لوله و انشعاب باشد نیازی به کار گماردن این دست اتصالات نخواهد بود. بنابراین در صورت عدم توجیه فنی، قطعات پشتیبان اتصال حکم متریال های زائد را خواهند داشت و سازنده اتصال و مجری انشعاب گیری نباید تن به آن دهند.

اسپلیت تی